Działalność Upowszechniająca Naukę

Działalność Upowszechniająca Naukę (DUN) to program finansowany ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Polega na realizacji zadań wspierających rozwój polskiej nauki poprzez jej upowszechnianie, promocję i popularyzację.  W ramach finansowania z programu DUN przewidziano  środki dla  bibliotek naukowych, m.in. na opracowywanie i udostępnianie w postaci elektronicznej informacji o naukowych zasobach bibliotecznych oraz na działalność wydawniczą. Biblioteka Jagiellońska zadania w ramach programu DUN realizuje od 2011 roku.

Zadanie realizowane w latach 2019/2020 w ramach umowy 673P-DUN/2019

 

Wydanie anglojęzycznego numeru specjalnego Biuletynu Biblioteki Jagiellońskiej

W ramach zadania zostanie wydany numer specjalny czasopisma naukowego Biuletyn Biblioteki Jagiellońskiej, zawierający 10-15 artykułów, najlepiej ocenionych przez redaktora naczelnego pod względem naukowym, które ukazały się na łamach Biuletynu w ostatnich latach i które zostaną przetłumaczone na język angielski. Numer specjalny zostanie rozdysponowany do zagranicznych bibliotek narodowych i naukowych, a także udostępniony w wolnym dostępie za pośrednictwem stron internetowych, w tym baz naukowych. Realizacja zadania przyczyni się do upowszechnienia na arenie międzynarodowej dokonań polskich humanistów, a tym samym wzmocni pozycję badaczy polskich w kręgu humanistów światowych i wskaże nowe kierunki międzynarodowej współpracy.

 

Zadania realizowane w latach 2019/2020 w ramach umowy 829/P-DUN/2019

 

I. Rozbudowa bazy Komputerowego Katalogu Zbiorów Bibliotek UJ - książki z XIX w.

W ramach zadania zostanie opracowane 6000 dzieł zwartych z tzw. starego zasobu, z działu historia, dotyczących głównie historii gospodarczej i społecznej, polskiej i obcej. Jest to historyczny księgozbiór gromadzony w Bibliotece Jagiellońskiej w latach 1801-1909. Stanowił podstawę dydaktyczną dla studentów Uniwersytetu, w jego skład wchodzą m. in. profesorskie legaty na rzecz Biblioteki. Największy przyrost tego zasobu nastąpił w czasie dyrektury Karola Estreichera. Zbiór ten, obok zbiorów specjalnych, jako mający wyjątkową wartość i znaczenie dla dziedzictwa narodowego zaliczany jest do narodowego zasobu bibliotecznego.

II. Konserwacja, przeoprawa i oprawa czasopism i książek medycznych z kolekcji XIX i pocz. XX3. wieku (do 1945 roku)

Bogata kolekcja czasopism i książek medycznych należąca do Biblioteki Medycznej CM UJ jest największym w regionie i niezwykle cennym dla kraju zasobem wiedzy o wartości kulturowej, historycznej, poznawczej i naukowej. Początki tej kolekcji związane są z działalnością klinik Wydziału Lekarskiego UJ, w których zbiory biblioteczne były gromadzone od przełomu XVIII i XIX wieku do połowy XX stulecia. Niewłaściwe warunki przechowywania, wielkość, długotrwałe procesy scalania i inwentaryzowania materiału bibliotecznego rozproszonego wśród wielu jednostek uczelni utrudniły wykonywanie systematycznej konserwacji najstarszych zbiorów Biblioteki Medycznej. Biorąc pod uwagę zły stan zachowania wytypowanych wolumenów podjęcie odpowiednich zabiegów konserwatorskich jest szansą ich ratunku oraz stwarza możliwość dalszego udostępniania.

III. Luminarze naukowo-kulturalnego życia Krakowa i jego okolic

Opracowany zostanie zbiór 400 fotografii z okresu od I połowy XIX wieku do I polowy XX wieku, prezentujący postaci ze środowiska nauki i kultury Krakowa oraz regionu. Wybrane fotografie zostały wykonane przez najbardziej znanych artystów takich jak Awit Szubert, Walery Rzewuski, Józef Sebald, Stanisław Kolowca i wielu wielu innych. Przedstawiają autorytety świata nauki, pokolenia profesorów Uniwersytetu Jagiellońskiego, np. rodzinę Estreicherów, rodzinę Papée. Zdjęcia prezentują także takie osoby jak Władysław Reymont, Władysław Orkan, Eugeniusz Romer. Kolekcja fotografii w Zbiorach Specjalnych Biblioteki Jagiellońskiej należy z pewnością do najcenniejszych w skali kraju. Znaczną część fotografii otrzymano od rodzin profesorów Uniwersytetu Jagiellońskiego.

IV. Nazwa zadania: Mapy synoptyczne na kontynencie europejskim i terenie Polski Południowej

Do opracowania zbiorów kartograficznych wytypowano 1000 obiektów. Jest to zbiór map synoptycznych, przedstawiających wyniki pomiarów ze stacji synoptycznych na kontynencie europejskim oraz krótkoterminowe (na najbliższą dobę) tekstowe prognozy pogody dla Polski południowej. Mapy i prognozy pogody z lat 1962 (I - XII) i 1963 (I - V) zostały opracowane przez synoptyków meteorologów z Państwowego Instytutu Hydrologiczno-Meteorologicznego w Krakowie. Na drukowany podkład odręczne nanoszono czterokrotnie na dobę (00, 06, 12, 18 GMT) informacje o sytuacji barycznej. Wybrane obiekty są cennym źródłem wiedzy na temat kształtowania się zjawisk pogodowych w Europie i na terenie Polski, które mogą być przydatne zarówno dla naukowców zajmujących się badaniami klimatycznymi, jak również dla osób niezwiązanych zawodowo ze sferą nauki.

 

Zadanie realizowane w latach 2018/2019 w ramach umowy 604/P-DUN/2018

 

I. Rozbudowa bazy Komputerowego Katalogu Zbiorów Bibliotek UJ - książki z lat 1950-1989 – kontynuacja.

 

W latach 2018-2010 zostanie opracowanych kolejne 10 000 tytułów książek w ok. 19 000 woluminów. Będzie to kolejny etap opracowania retrospektywnego, przybliżający bardzo istotny cel tych prac, jakim jest rozpowszechnienie w sieci rozległej pełnej informacji o zasobach najstarszej polskiej książnicy.

 

II. Konsewacja, przeoprawa i oprawa 96 wolumenów czasopism medycznych z kolekcji XIX i pocz. XX w. (do 1945 r.).

 

Bogata kolekcja czasopism medycznych należąca do Biblioteki Medycznej UJ CM jest największym w regionie i niezwykle cennym dla kraju zasobem wiedzy o wartości kulturowej, historycznej, poznawczej i naukowej. Podjęcie działań konserwatorskich obejmujących przeoprawę i oprawę tych druków jest pierwszym etapem w drodze do udostępniania zbiorów w zdigitalizowanej formie poprzez Cyfrową Bibliotekę Medyczną UJ CM.

 

III. Katalog Wydawnictw Kartograficznych - mapy geograficzne, topograficzne i geologiczne

 

Celem zadania jest skatalogowanie w NUKAT/KKZBUJ archiwalnych zbiorów kartograficznych Biblioteki Instytutu Nauk Geologicznych UJ - 880 ark. map, 90 vol. tekstów objaśniających do map oraz 30 jednotomowych atlasów kartograficznych (łącznie 1000 rekordów).

 

 

IV. Kolekcja poloników z księgozbioru prof. Szymona Deptuły.

 

Celem działania jest utrzymanie, poprzez działania konserwacyjne i systematyczne uszeregowanie prowadzące do upowszechnienia, materiałów dokumentujących dzieje Polonii w USA oraz udostępnienie ich do badań naukowych. Wybrany do utrzymania zasób w postaci prasy polonijnej wydawanej w okresie pocz. XX wieku jest cennym i unikatowym w skali kraju materiałem do prowadzenia kulturoznawczych, polonijnych, historycznych czy politologicznych badań i dociekań naukowych.

 

V. Katalog spuścizn rękopiśmiennych wybitnych naukowców i artystów

 

Wprowadzenie do NUKAT/KKZBUJ opisów bibliograficznych 1 600 rękopisów, tj. 13.33% z 12 000 stałych sygnatur rękopisów przechowywanych w zbiorach Sekcji Rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej stanowi pierwszy etap planowanej ewidencji elektronicznej dokumentów rękopiśmiennych należących do Narodowego Zasobu Bibliotecznego.

 

 

 

 

Zadanie realizowane w latach 2017/2018 w ramach umowy 660/P-DUN/2017

I. Rozbudowa bazy Komputerowego Katalogu Zbiorów Bibliotek UJ – książki z lat 1950-1989 – kontynuacja.

Celem zadania jest kontynuacja (realizowanego od 2011 r.) retrospektywnego opracowania i  udostępnienie w sieci rozległej informacji w postaci elektronicznej o 10 000 książek wydanych w latach 1950-1989.

Wartość całkowita projektu: 278 765 zł

 

Zadania realizowane w  latach 2016/2017 w ramach umowy nr 523/P-DUN/2016

I. Prace naukowe uczelni polskich wydane w latach 1950-1989.

Celem zadania jest udostępnienie informacji o unikatowym ze względu na stopień kompletności zbiorze prac naukowych, opublikowanych w latach 1950-1989, ze wszystkich dziedzin nauki uprawianych na polskich uczelniach. Realizacja zadania umożliwi utworzenie 8 000 opisów bibliograficznych prac naukowych.

II. Rozbudowa bazy Komputerowego Katalogu Zasobów Bibliotek UJ – książki z lat 1950-1989 – kontynuacja.

Celem zadania jest kontynuacja (realizowanego od 2011 r.) retrospektywnego opracowania i udostępnienie w sieci rozległej informacji w postaci elektronicznej o 10 000 książek wydanych w  latach 1950-1989.

III. Katalog dokumentów oryginalnych elektronicznie (born digital) oraz analogowych dokumentów audiowizualnych i udostępnienie ich w postaci cyfrowej na platformie JBC

Celem zadania jest opracowanie i konwersja na postać cyfrową, zabezpieczającą przed utratą treści, analogowych dokumentów audiowizualnych oraz rozbudowa Wirtualnych Zasobów Biblioteki Jagiellońskiej na platformie Jagiellońskiej Biblioteki Cyfrowej.

 Wartość: całkowita projektu: 457 603 zł

 

Zadania realizowane w latach 2015/2016 w ramach umowy nr 722/P-DUN/2015 oraz 1073/P-DUN/2015

I. Czasopisma XIX i początku XX w. – rozbudowa KKZBUJ o rekordy bibliograficzne dot. czasopism wydanych do 1939 r. – kontynuacja.

Biblioteka Jagiellońska posiada jeden z najcenniejszych zbiorów gazet i czasopism, w tym 935 tytułów, które znajdują się tylko w Bibliotece Jagiellońskiej. Zadanie dotyczyło retrokonwersyjnego opracowania 600 unikatowych tytułów czasopism.

II. Katalog proweniencji i opraw inkunabułów ze zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej - kontynuacja.

Zadanie to jest kontynuacją i rozszerzeniem przedsięwzięcia realizowanego od 2012 r. Jego celem jest udostępnienie kompleksowo opracowanej bazy danych 700 inkunabułów Biblioteki Jagiellońskiej, która posiada największą w Polsce kolekcję książek z pierwszego okresu istnienia druku.

III. Katalog proweniencji i opraw druków XVII-wiecznych ze zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej – kontynuacja .

Niniejsze zadanie to kontynuacja i rozszerzenie opracowywanego od kilku lat elektronicznego katalogu starodruków wydanych w XVII wieku. Efektem zadania jest stworzenie elektronicznego katalogu obejmującego 1 000 opisów proweniencji i opraw dla druków XVII-wiecznych.

Wartość całkowita projektu: 122 293 zł

 

W latach wcześniejszych dzięki dotacji z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego zrealizowano min. takie zadania jak:

  • Katalog krakowskich druków muzycznych wydanych po roku 1800 (zadania realizowane w 2012 r. w ramach umowy nr 980/P-DUN/2012). W ramach zadania sporządzono 405 nowych rekordów bibliograficznych dla druków muzycznych.
  • Katalog druków XVII wieku ze zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej (zadania realizowane w 2011 r. w ramach umowy nr 1032/P-DUN/2011). W ramach zadania sporządzono 2 000 oryginalnych opisów bibliograficznych dla starych druków.
  • Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej. Nr 11435-11862. Archiwum Domowe Pawlikowskich. Cz. II (zadanie realizowane w 2012 r. w ramach umowy nr 980/P-DUN/2012). W ramach zadania przygotowano publikację Inwentarza rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej nr 11435-11862. Archiwum Domowe Pawlikowskich. Część II (21 arkuszy wydawniczych) i wydrukowano łącznie 500 egzemplarzy Inwentarza.

Wszystkie w/w zadania finansowano ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na Działalność Upowszechniającą Naukę.